Over tangen in het algemeen

[Translate to NL:] Wie alle Handwerkzeuge sind auch Zangen dazu geschaffen, die Wirksamkeit der menschlichen Hand zu erhöhen.

Zangen sind nach dem Prinzip des zweiseitigen Hebels gebaut, der es ermöglicht, eine geringere Kraft (z. B. die Handkraft an den Zangenschenkeln) in eine größere Kraft umzuwandeln, die bei Zangen in den Greifbacken oder in der Schneide wirksam wird.

 

Zoals alle handgereedschappen zijn ook tangen ontwikkeld om de efficiëntie van de menselijke hand te verhogen.

Tangen zijn opgebouwd volgens het principe van de dubbele hefboom, waardoor een geringe kracht (v.b. de handkracht op de benen van tang) in een grotere kracht kan worden omgezet, die bij tangen tot uiting komt in de grijpbekken of de snijkanten.

De kracht in de bekken, die een grijpbeweging uitvoeren wanneer de handgrepen worden samengedrukt, vergroot met de overbrengingsverhouding. Bij een tang waarmee een grotere kracht moet worden uitgeoefend, moet de afstand tussen het midden van het scharnier en de handgrepen groot zijn, en de afstand tussen het midden van het scharnier en de grijpbekken of snijkanten zo klein mogelijk.

Veel tangen beogen echter minder een verhoging van de handkracht dan wel het vergemakkelijken van het werk op moeilijk toegankelijke plaatsen, v.b. bij de montage van elektrische toestellen en in de elektronica en fijnmechanica.

De oorsprong van de tang in Europa ligt in het tweede millennium voor Christus, dus in een tijd waarin de mens ijzer begon te smeden. Dankzij de tang werd het mogelijk, gloeiend ijzer te hanteren en tijdens het smeden op het aambeeld te houden. De vorm van die toen gebruikelijke smederstang is in de loop van de tijd nauwelijks veranderd.

Het aantal verschillende soorten tangen nam toe met de uitbreiding van het handwerk en later met de opkomst van de industrialisering. Op dit moment bestaan er ongeveer 100 verschillende soorten courante tangen. Het aantal bijzondere uitvoeringen voor zeer speciale doeleinden neemt voortdurend toe. Toch zijn die speciale uitvoeringen niet erg gebruikelijk.

Alleen al in Duitsland worden elke maand aanzienlijk meer dan 1 miljoen tangen geproduceerd en circa 50 % daarvan wordt geëexporteerd. Tot de gebruikelijkste soorten tangen behoren bijvoorbeeld de zijsnijtang, de kombinatietang en de waterpomptang.

In principe wordt een onderscheid gemaakt tussen:

  • snijdende tangen, om te snijden of af te knijpen (Zijsnijtangen, Voorsnijtangen, Nijptangen enz.),
  • Grijptangen (Platbuigtangen, Langbektangen, Waterpomptangen en
  • Kombinatietangen, die zowel om te snijden als om te grijpen worden gebruikt (Kombinatietangen, Ooievaarsbektang, Radiotangen enz.).

Een tang bestaat uit drie delen:

  • de beide handgrepen, die dienen om de tang in de hand te nemen. De handgrepen moeten ergonomisch zijn gevormd, zodat de tang veilig en aangenaam in de hand ligt.
  • het scharnier of het draaipunt van de tang. Het scharnier mag geen speling hebben en moet soepel functioneren, zodat de tang met één hand gemakkelijk kan worden geopend en gesloten.
  • de kop met de grijpbekken of snijkanten. De uiteinden van de kop moeten precies in vorm zijn geslepen. De beide snijkanten moeten scherp zijn en precies op elkaar passen, om een springend snijden van draden mogelijk te maken.

Bij de scharniertypen onderscheiden we:

  • het opgelegde scharnier, zoals bij knijptangen. De twee tangenhelften worden - zonder uitgefreesd te zijn - op elkaar gelegd en geniet.
  • het ingelegde scharnier, zoals bij kombinatietangen. In dit geval draait de ene tangenhelft om het scharnier, in een uitgefreesd deel in het andere been.
  • het doorgestoken scharnier, waarbij de ene tangenhelft door een uitsparing in de andere helft is gestoken. Doorgestoken tangen - behalve waterpomptangen - zijn omslachtig om te produceren en bemoeilijken het gebruik van hard en gelegeerd staal. Daarom zijn ze minder belangrijk als de eerste twee scharniertypen.

Tangen worden uit gelegeerd of ongelegeerd gereedschapsstaal gesmeed. Voor eenvoudige tangen wordt ongelegeerd gereedschapsstaal met een koolstofgehalte van 0,45 % gebruikt. Hoogwaardigere tangen en tangen voor zwaarder gebruik zijn gemaakt uit materialen met een hoger koolstofgehalte en/of legeringselementen zoals chroom of vanadium.